Jestem pokrzywdzonym i co dalej ?

Może zdarzyć się w naszym życiu sytuacja, że staniemy się osobą pokrzywdzoną przestępstwem. Prowadzone jest postępowanie przygotowawcze, a my uzyskując status osoby pokrzywdzonej stajemy się stronami postępowania.

Wtedy też nadchodzi czas, gdy zadajemy sobie pytanie co dalej? Co jako strona postępowania, jako pokrzywdzony mogę zrobić? Czy mogę wpływać na to co się dzieje w postępowaniu?

Czy mogę to postępowanie poprzez własne działanie kształtować i bronić swoich interesów?

Na te pytania odpowiada kodeks postępowania karmnego. Poniżej znajdziesz odpowiedź jakie masz prawa i jakie masz obowiązki będąc stroną postępowania przygotowawczego.

Za osobę pokrzywdzoną uważa się osobę fizyczną lub prawną, której dobro prawne zostało bezpośrednio naruszone lub zagrożone przez przestępstwo. Za osobę pokrzywdzoną kodeks postępowania karnego uznaje także instytucję państwową lub samorządową, a także zakład ubezpieczeń w zakresie w jakim pokrył szkodę wyrządzoną pokrzywdzonemu przez przestępstwo lub jest zobowiązany do jej pokrycia. Szczegółową definicję pokrzywdzonego podaje art. 49 kodeksu postępowania karnego.

Pamiętaj! Jeśli jesteś pokrzywdzonym i nie czujesz się na siłach kontrolować wszystkiego co się dzieje w sprawie, możesz korzystać z pomocy wybranego przez siebie pełnomocnika. Jeżeli nie stać Cię na pełnomocnika z wyboru, sąd może wyznaczyć pełnomocnika z urzędu. Jeżeli jesteś cudzoziemcem i nie mówisz po polsku albo jesteś głuchy lub niemy masz prawo do bezpłatnej pomocy tłumacza.

Jestem pokrzywdzonym i co dalej ?

Jeżeli złożyłeś zawiadomienie o przestępstwie i przez okres 6 tygodni nie zostaniesz powiadomiony o wszczęciu albo odmowie wszczęcia śledztwa możesz wnieść zażalenie. Zażalenie może wnieść również na postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa i na postanowienie o umorzeniu śledztwa.

Przede wszystkim masz prawo do kształtowania czynności procesowych. Możesz składać wnioski o dokonanie czynności śledztwa lub dochodzenia tj. przesłuchanie świadka, dopuszczenie opinii biegłego, przesłuchania biegłego i ustosunkowania się do opinii wydanej przez biegłego. . Masz prawo do wzięcia udziału w czynnościach postępowania przeprowadzanych na wniosek pokrzywdzonego oraz też w takich czynnościach, których nie można przeprowadzić na rozprawie.

Jako pokrzywdzony możesz przeglądać akta sprawy, możesz sporządzać odpisy i kopie. Masz prawo do złożenia wniosku o zapoznanie się z materiałami śledztwa lub dochodzenia przed jego zakończeniem. W trakcie tej czynności może Tobie towarzyszyć pełnomocnik.

Masz prawo do złożenia wniosku o skierowanie sprawy do postępowania mediacyjnego, złożenia wniosku o naprawienie szkody lub zadośćuczynienie. Jeżeli wobec podejrzanego w Twojej sprawie zastosowano środki zapobiegawcze w postaci tymczasowego aresztowania, masz prawo do otrzymania informacji o uchylenie tego środka lub ucieczce z aresztu śledczego.

Masz prawo do złożenia zażalenia na każdą czynność naruszającą prawa pokrzywdzonego. Jeśli obawiasz się osoby, która Cię skrzywdziła to pamiętaj, że są również procedury, które chronią Twoją osobę i Twoich najbliższych. W razie zagrożenia dla życia lub zdrowia pokrzywdzonego lub jego najbliższych, można otrzymać ochronę Policji na czas czynności procesowej np. eskorta z i do sądu na rozprawę. Jeżeli stopień zagrożenia jest naprawdę wysoki, pokrzywdzony i rodzina mogą otrzymać ochronę osobistą lub pomoc w zakresie zmiany miejsca pobytu.

I co bardzo ważne w dzisiejszych czasach, w sytuacji gdy jesteśmy mobilni i mieszkamy w różnych krajach na terenie Unii Europejskiej i jeżeli sprawcy zakazano zbliżania się do naszej osoby lub zakazano kontaktowania to taki zakaz na wniosek pokrzywdzonego, może być wykonywany w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej na podstawie europejskiego nakazu ochrony.